AN TOÀN: XỬ TRÍ KHI TÉ NGÃ

tháng 6 26, 2023

Té ngã là một vấn đề sức khỏe quan trọng trên toàn cầu đối với người cao tuổi và người khỏe mạnh. Té ngã có liên quan đến sự gia tăng tỷ lệ tử vong, tỷ lệ mắc bệnh, giảm khả năng vận động, suy giảm chất lượng cuộc sống của người cao tuổi. Do đó, trang bị kỹ năng xử trí đúng cách tránh làm tình trạng chấn thương nặng nề thêm là điều cần thiết đặc biệt với những người cao tuổi.

I. Cách xử trí khi bị té ngã và chỉ có một mình

  1. Cố gắng giữ bình tĩnh, kiểm tra xem cơ thể có vết thương gì không. Nếu không có vết thương và cảm thấy đủ khả năng thì từ từ đứng dậy.
  2. Có thể tìm kiếm đồ vật cố định như giường, ghế, tủ, bàn,... dùng lực nắm chặt đồ vật và từ từ đứng lên.
  3. Nếu bị thương hoặc không thể đứng dậy, hãy kêu gọi hoặc tạo sự chú ý đến những người xung quanh để nhận sự trợ giúp từ họ.
  4. Tìm vị trí an toàn để ngồi nghỉ ngơi một lúc trước khi tiếp tục một hoạt động khác nếu thấy tình trạng ổn định.

II. Sơ cấp cứu người cao tuổi bị té ngã

  1. Tiếp cận một cách bình tĩnh, chú ý đến các yếu tố có thể gây nguy hiểm cho nạn nhân và bản thân.
  2. Đừng vội di chuyển người bệnh mà hãy đánh giá nhanh tình trạng nạn nhân hiện tại:
    • Nói chuyện với họ và xác định xem tai nạn đã xảy ra như thế nào, không nên hỏi liên tục hoặc tạo lo lắng nếu họ đang bối rối.
    • Xác định vị trí đau nhất và quan sát kỹ xem có vết thương nào rõ ràng, bầm tím hoặc co cứng cho thấy một chấn thương nào không.
    • Nếu nạn nhân còn tỉnh táo và bạn nghĩ rằng họ có thể bị ngã từ độ cao hoặc có thể bị thương ở cổ hoặc cột sống: không nên di chuyển họ, không đặt nạn nhân nằm sấp, không vác hay cõng nạn nhân, không đưa nạn nhân đến bệnh viện bằng xe máy, ô tô. Cố gắng giữ cột sống cổ càng yên càng tốt và không để uốn gập lại - Gọi xe cấp cứu và bình tĩnh trấn an nạn nhân cho đến khi nhân viên y tế đến.
    • Nếu nhận thấy bất kỳ vết chảy máu nào, hãy ấn mạnh bằng một miếng gạc sạch trong khi chờ sơ cứu.
    • Nếu nạn nhân bắt đầu có dấu hiệu sốc – hãy cho họ nằm ngửa, nâng cao chân và nhận trợ giúp y tế 

  3. Nếu không có chấn thương hoặc nguyên nhân y tế rõ ràng. Điều rất quan trọng là chỉ hỗ trợ nạn nhân tự đứng dậy. Việc này cần phải được thực hiện một cách từ từ và cẩn thận với sự kiểm soát hoàn toàn của họ. Họ có thể bị tổn thương nhiều hơn họ nhận ra và có thể không đứng dậy được, vì vậy hãy sẵn sàng cho tình huống này.
    • Hãy nằm nghiêng, nghỉ 1 lát để huyết áp được điều chỉnh. 
    • Sau đó từ từ chống bằng tay và đầu gối bằng tư thế quỳ bốn điểm. 
    • Bò đến 1 chiếc ghế hay một nội thất gì đó cố định. 
    • Chống tay lên thành ghế, chuyển sang tư thế một chân chống, 1 chân quỳ, từ từ đứng dậy, xoay người và ngồi xuống ghế.


Sau khi hỗ trợ nạn nhân ngồi dậy, hãy quan sát và hỏi nạn nhân xem có bất kỳ dấu hiệu đau, khó chịu hoặc chóng mặt nào không.

Kiểm tra đảm bảo rằng không có vết thương nào chưa nhìn thấy, điều này đặc biệt quan trọng với bệnh nhân đái tháo đường khi họ có thể không cảm thấy đau rõ ràng.

Theo dõi nạn nhân cẩn thận trong 24 giờ tới.

Tài liệu tham khảo
  1. Her Majesty the Queen in Right of Canada, represented by the Minister of Health, 2016. If You Fall or Witness a Fall, Do You Know What to Do? https://www.canada.ca/en/public-health/services/health-promotion/aging-seniors/publications/publications-general-public/you-fall-witness-a-fall-you-know-what.html
  2. Scotland's national health information (2023).What to do if you fall. https://www.nhsinform.scot/healthy-living/preventing-falls/dealing-with-a-fall/what-to-do-if-you-fall

Nhóm cộng đồng 8 lớp PHCN19